Wyobraź sobie spotkanie z brytyjskim klientem. Przedstawiasz swój pomysł, a on uśmiecha się i mówi: „That’s a very interesting idea”. Wychodzisz zadowolona, piszesz do zespołu, że klientowi się podobało… a tydzień później okazuje się, że projekt trafił do kosza.
Co poszło nie tak? Twój angielski był w porządku. Zabrakło tylko jednej rzeczy: umiejętności czytania między wierszami.
Brytyjczycy słyną z uprzejmości, ale ta uprzejmość ma swój kod. Często mówią mniej, niż myślą, łagodzą krytykę i owijają w bawełnę wszystko, co mogłoby zabrzmieć zbyt ostro. Dla nas, Polaków, którzy zwykle mówią wprost, to prawdziwa pułapka.
Zebrałyśmy 15 zwrotów, które znaczą coś innego, niż sugeruje słownik. Część z nich to klasyka z przymrużeniem oka, ale tendencja jest jak najbardziej prawdziwa.
Dlaczego Brytyjczycy mówią nie wprost?
W brytyjskiej kulturze bardzo ważne jest, żeby nikogo nie postawić w niezręcznej sytuacji. Otwarta krytyka, stanowcze „nie” czy pokazywanie silnych emocji uchodzą za nieeleganckie. Dlatego zamiast tego Brytyjczycy sięgają po understatement, czyli celowe pomniejszanie.
Działa to w obie strony. Coś bardzo złego zostaje nazwane „a bit of a problem”, a coś naprawdę dobrego to po prostu „not bad”. Mało tego, często dorzucają do tego ironię, którą trudno wyłapać, jeśli nie zna się kontekstu.
Nie oznacza to, że Brytyjczycy są nieszczerzy. Po prostu ich komunikat siedzi w tonie, sytuacji i tym, czego nie powiedzieli.
W pracy i na spotkaniach
1. That’s an interesting idea.
Co słyszysz: „To ciekawy pomysł”.
Co to znaczy: „Nie przekonuje mnie to”. Im bardziej entuzjastyczne „very interesting”, tym gorzej dla pomysłu.
2. With the greatest respect…
Co słyszysz: „Z całym szacunkiem…”.
Co to znaczy: „Zaraz powiem, że nie masz racji”. Szacunek jest tu tylko poduszką przed uderzeniem.
3. I’ll bear it in mind.
Co słyszysz: „Będę o tym pamiętać”.
Co to znaczy: Najczęściej „Nie zamierzam nic z tym robić”.
4. I hear what you say.
Co słyszysz: „Słyszę, co mówisz”.
Co to znaczy: „Słyszę, ale się nie zgadzam i nie chcę dalej dyskutować”.
5. Perhaps you could give that some more thought.
Co słyszysz: „Może warto to jeszcze przemyśleć”.
Co to znaczy: „To zły pomysł, zacznij od nowa”.
6. Correct me if I’m wrong, but…
Co słyszysz: „Popraw mnie, jeśli się mylę, ale…”.
Co to znaczy: „Wiem, że mam rację, i zaraz to udowodnię”.
Na co dzień
7. Quite good.
Co słyszysz: „Całkiem dobre”.
Co to znaczy: W brytyjskim angielskim zwykle „Takie sobie, mogło być lepiej”. Uwaga: Amerykanin, mówiąc „quite good”, częściej ma na myśli coś naprawdę dobrego.
8. Not bad.
Co słyszysz: „Niezłe”.
Co to znaczy: Często „Świetne!”. Tu understatement działa w drugą stronę: Brytyjczyk nie będzie się zachwycał na głos.
9. I was a bit disappointed.
Co słyszysz: „Byłem trochę rozczarowany”.
Co to znaczy: „Jestem naprawdę zły”. „A bit” w ustach Brytyjczyka potrafi ważyć tonę.
10. Oh, by the way…
Co słyszysz: „A, przy okazji…”.
Co to znaczy: „A teraz najważniejsza sprawa, dla której w ogóle dzwonię”.
11. You must come for dinner sometime.
Co słyszysz: „Musisz kiedyś wpaść na kolację”.
Co to znaczy: Miłe pożegnanie, a nie zaproszenie. Jeśli nie pada konkretny termin, nie pytaj, o której masz przyjść.
12. I’m sure it’s my fault.
Co słyszysz: „Na pewno to moja wina”.
Co to znaczy: Często „To Twoja wina, ale jestem zbyt uprzejmy, żeby to powiedzieć”.
13. I’ll see what I can do.
Co słyszysz: „Zobaczę, co da się zrobić”.
Co to znaczy: Bywa szczerą obietnicą, ale bywa też grzecznym „raczej nic z tego”.
14. Fair enough.
Co słyszysz: „Wystarczająco sprawiedliwie”.
Co to znaczy: „OK, rozumiem, przyjmuję”. To zwrot neutralny i bardzo przydatny, warto go wprowadzić do własnego słownika.
Bonus: 15. Sorry
Najbardziej brytyjskie słowo świata. Wydaje się, że znaczy po prostu „przepraszam”, ale w praktyce ma co najmniej kilka zastosowań:
- Sorry! (wpadasz na kogoś): „Przepraszam”. Brytyjczyk powie to nawet wtedy, gdy to Ty na niego wpadłaś.
- Sorry? (z intonacją pytającą): „Słucham? Możesz powtórzyć?”.
- Sorry, but…: „Zaraz się z Tobą nie zgodzę”.
- Sorry! (chłodnym tonem, gdy ktoś blokuje przejście): „Odsuń się, proszę”.
- I’m sorry, I don’t think that’s right.: „Mylisz się”.
Wniosek? Przy „sorry” liczy się nie samo słowo, tylko ton i sytuacja.
Jak się w tym odnaleźć?
Nie musisz uczyć się tej listy na pamięć. Wystarczy kilka nawyków:
- Zwracaj uwagę na ton i kontekst, a nie tylko na słowa. Entuzjastyczne słowa przy chłodnej minie to sygnał ostrzegawczy.
- Dopytuj, kiedy nie masz pewności. Na przykład: „Just to make sure I understand, would you like me to change it?”. To zupełnie naturalne i nikogo nie urazi.
- Szukaj konkretów. Jeśli po „We should meet up sometime” nie pada żaden termin, najpewniej to tylko grzeczność.
A jak brzmieć mniej bezpośrednio?
To działa też w drugą stronę. Polski sposób mówienia wprost bywa w Wielkiej Brytanii odbierany jako szorstki, nawet jeśli nie mamy złych intencji. Kilka prostych zmian robi ogromną różnicę:
- Zamiast „Give me the report” powiedz „Could you send me the report, please?”.
- Zamiast „This is wrong” powiedz „I’m not sure this is quite right”.
- Zamiast „I want to ask…” powiedz „I was wondering if…”.
- Zamiast „No” powiedz „I’m afraid that won’t be possible”.
To nie jest udawanie. To po prostu język dopasowany do rozmówcy, tak samo jak dobieramy słowa w rozmowie z szefem i z przyjaciółką.
Sprawdź się!
Co naprawdę mają na myśli Twoi brytyjscy rozmówcy?
- Szefowa czyta Twój raport i mówi: „Hmm, quite good”.
- Kolega z pracy na koniec rozmowy rzuca: „Oh, by the way, the deadline is tomorrow”.
- Znajomy mówi o nowej restauracji: „It’s not bad, actually”.
Odpowiedzi:
- Raport wymaga poprawek. Warto dopytać, co zmienić.
- To najważniejsza informacja z całej rozmowy. Czas brać się do pracy!
- Restauracja jest naprawdę dobra. Rezerwuj stolik.
Język to coś więcej niż słówka
Można znać gramatykę na piątkę i dalej nie rozumieć, co rozmówca chciał powiedzieć. Dlatego na naszych zajęciach uczymy nie tylko słów, ale też tego, jak ich naprawdę używać: z kontekstem, intonacją i całą tą brytyjską „niewypowiedzianą” resztą.
Jeśli chcesz pewniej czuć się w rozmowach z Brytyjczykami, w pracy albo w podróży, sprawdź naszą ofertę albo napisz do nas. Chętnie pomożemy dobrać kurs.
A który z tych zwrotów zaskoczył Cię najbardziej? Daj nam znać na Instagramie!
Take care,
Iga
